Ц.Болдын блог

Just another WordPress.com weblog

Archive for the ‘ЭДИЙН ЗАСАГ’ Category

ХОЁРДОГЧ ҮР ДАГАВАР

Posted by bolod on June 17, 2012

Мах магнаг боллоо гэлцэнэ. Махны үнэ “дийлдэхээ” байлаа хэмээлцэнэ. Манай төрчид бүх юмны үнийг “дийлэх” хүсэлтэй байдагчлан, хэн нэгэн махны үнийг дийлэх санаатай байсан бололтой, Гэвч дөч гаран сая толгой малтай, мал аж ахуйн орон гэгдэх Монголд махны үнэ өссөөр, махны үнийн өсөлт инфляцийг хөөрөгдсөөр. Энэ үнийг төрөөс зохицуулах гэж оролдох тусам, махны үнэ улам гаажтай өссөөр байх юм, шалтгаан нь юу вэ? Зарим нэг нь “төрөөс махны үнийн бодлогыг хатуу хяналтад авах хэрэгтэй” гэж том том дугарч байна. Зарим нь төр оролцсоны улмаас улам их савлуулж хөөрөгдөж байна гэлцэн шүүмжилнэ. Зарим нэг нь хятадууд махны борлуулалтыг хяналтдаа авсан учраас ийнхүү хөөрөгдөж байна гэлцэнэ. Махны үнэ өсөхөд нөлөөлсөн олон шалтгаан бий. Ялангуяа сүүлийн арваад жилд авч явуулсан эдийн засгийн шинжтэй, янз бүрийн бодлогууд үүнд нөлөөлсөн байна. Read the rest of this entry »

Advertisements

Posted in ЭДИЙН ЗАСАГ | 1 Comment »

ЯДУУРАЛ БУУРЧИХСАН

Posted by bolod on April 30, 2012

Та нар одоо ядуу биш. Төр иргэддээ тэгж хэлж байна. Оны эхэнд ядуурлын түвшин 39,2% хүрсэн гэж мэдээлэл хийж байсан бол өнгөрсөн богино хугацаанд ядуурал арван хувиар буурч 29%-тай болсон хэмээн Үндэсний статистикийн хороо болон Үндэсний шинэтгэлийн хорооныхон мэдэгдэж байна. Энэ хурдаараа бол сонгууль болтол ядуурал дахин 5% -иар буурч, оны эцэст 9%-тай болно гэсэн үг. Read the rest of this entry »

Posted in Бачимдал, Улс төрч, ЭДИЙН ЗАСАГ | Tagged: | 1 Comment »

“АМЛАЛТЫН” ТӨСӨВ

Posted by bolod on October 5, 2011

Намууд, 2012 оны сонгуульд бэлэн мөнгөний амлалтаар өрсөлдөхгүй байх санамж бичигт гарын үсэг зурцгаасан. Сонгуулиар бэлэн мөнгөний амлалт өгөхгүй байж мэдэх л юм. Гэхдээ сонгуулиас өмнө бэлэн мөнгө амлахгүй гэж хэн ч хэнд ч амлаагүй, хэнд ч сануулах шаардлагагүй. Өнгөрсөн сонгуулийн бэлэн мөнгөний амлалтаа биелүүлж байгаа нэрийн дор сонгуулиас өмнө бэлэн мөнгийг баруун солгойгүй цацах “амлалтын төсвийг” Засгийн газар боловсруулж УИХ-д өргөн барилаа. Энэ ердөө л төсөв боловч “бэлэн мөнгөний амлалт” –ыг агуулсан амлалтын төсөв болжээ. Амлалтаа биелүүлж л байвал барав гээд, мөнгөний бодлого, ажилгүйдэл, ядуурал, үндэсний аюулгүй байдлыг ч үл тоож байна. Энэ амлалтын төсвийн үр дүнд Монголын эдийн засаг нэг мөсөн сүйрч, ирэх 4 жилийн хугацаанд ч сэргээн босгох аргагүй хямралд оруулах нь байна. Бэлэн мөнгө амлаж тэнэгтэхийг чинь уучилж болно. Амлалтаа биелүүлэх гэж ингэж тэнэгтэнэ гэж даанч бодоогүй юм

Posted in Бачимдал, ТӨСӨВ | 1 Comment »

ҮНДЭСЛЭЛГҮЙ ҮНЭ

Posted by bolod on August 25, 2010

Ерөнхий сайдын, боловсролын сайдтай хийж байсан уулзалтан дээр байн байн давтагдаад байсан нэгэн хэллэгийн талаар бичих гэж байснаа мартчихаж. Доошоо ширээнийхээ тавцанг байнга ширтэж, хааяа нэг үүрэгдүүлэгч рүүгээ харц шидлэнгээ “үндэслэлгүй үнэ” гэх утгагүй ойлголтыг хэдэнтээ давтлаа. Түүнийхээр бол үнэ нь дотроо “үндэслэлтэй үнэ” болон үндэслэлгүй үнэ” гэж ангилагддаг бололтой. Үндэслэлтэй үнэ гэдэг нь ч яахав түүнд “таалагдаж” байгаа үнийг хэлдэг юм байж, үндэслэлгүй үнэ гэж яг юуг хэлээд байгааг тааварлах гэж оролдлоо, болсонгүй. Read the rest of this entry »

Posted in Тэрсүү үг, ЭДИЙН ЗАСАГ | 11 Comments »

ШИНЭ ИНСТИТУЦИЙН ЭДИЙН ЗАСАГ

Posted by bolod on January 3, 2010

Шинэ оны бичлэгээ шинэ номын талаарх мэдээллээр эхлүүлье. Номын нэр нь ч өөрөө “Шинэ институцийн эдийн засаг”. Ном нь ч шинэ, агуулга нь  ч шинэ, зохиогчид нь ч бараг “шинэ”, чиглэл нь ч шинэ, мэдээлэл нь ч шинэ, шинэ онд бичиж байгаа миний бичлэг ч шинэ. Нэг үгээр хэлбэл шинэ оны бичлэгээ шинэ номын талаарх мэдээллээр эхэлж байгаадаа их л билигшээж байна.

Read the rest of this entry »

Posted in НОМ, Шинэ ном, ЭДИЙН ЗАСАГ | Tagged: | 3 Comments »

ДЭЭД ЭРЭМБИЙН ЧЕНЖ

Posted by bolod on April 15, 2009

2008 оны 11 сарын сүүл үеэс эхлэн Монголд долларын ханш савалж эхэлсэн билээ. Эхэндээ Монгол банк ч сандарч буулгах гэж оролдож байсан байх. Сүүл рүүгээ харин тоглоом өөр шинжтэй болоод явчихлаа. Долларын ханшийг барьж байсан нь нэлээд дээр үеэс ч эхэлсэн байх. Долларын ханшийг барих гэсэн оролдлого нь банкны нэг ерөнхийлөгчийн бүрэн эрхийг дуусгуулалгүй огцрох хүртэл шалтгаан болсон билээ. Дараагийн ерөнхийлөгч нь анхлан долларын ханшийг тогтворжуулна гэж амалж байсан боловч удалгүй би чадахгүй шүү хэмээн мэдэгдэх болсон. Монгол Банкны ерөнхийлөгчтэй ерөнхийлөгчгүй долларын ханш савалж, нэг л огцом огцом үсрэлттэй өөрчлөгдөх болсон. Шалтгаан нь юунд байсан юм бол. Read the rest of this entry »

Posted in ЭДИЙН ЗАСАГ | 1 Comment »

ТӨРӨӨС ГУЙХУЙ

Posted by bolod on January 31, 2009

Барилгын салбарын томчууд авч өгч байна. 1 метр квадрат байрны үнийг 852 доллараас доош оруулах ямар ч боломжгүй гээд л. Үүнээс доош оруулах юм бол алдагдалд орох юм гэнэ. Тэд 40 мянган айлын орон сууц ч юм уу, эсвэл өөр ямар нэгэн орон сууцжуулах хөтөлбөрийн хүрээнд Засгийн Газрын ажлыг хийж өгч байгаад алдагдалд орсон юмаа даа янз нь. Тэдний ярихыг сонсвол тиймэрхүү л утгатай логиктой зүйл яриад байлаа. Тэд засгийн өмнөөс ажлыг нь хийж өгч байсан учраас одоо тэдэнд тулгараад байгаа хүндрэлтэй асуудлыг Засгийн Газраас шийдэж өгөх учиртай гэнэ. Юу гэвэл 80 хувийн гүйцэтгэлтэй байгаа өндөр үнэтэй барилгуудыг Засгийн Газар хөрөнгө оруулж гүйцээж дуусгаж, худалдаж, аягүй бол худалдаж авах ёстой гэх ухааны юм яриад байлаа. Харж байгаа биз. Тэд төрөөс ямар нэгэн юм нэхээд гуйгаад байгааг. Read the rest of this entry »

Posted in ЭДИЙН ЗАСАГ, Uncategorized | 1 Comment »

ДОЛЛАРЫН ХАНШ

Posted by bolod on December 29, 2008

Уг нь би долларын ханшийн талаар бичихгүй гэж бодож байсан юм. Яагаад гэвэл би эдийн засагч хочтой биш төдийгүй эдийн засгийн бодлогын учрыг ч тэр бүр ойлгодоггүй юм. Тиймээс мэргэжлийн биш хүний бодол, эргэцүүлэл, сэтгэгдэл, төрөгдөл нь өчүүхэн ч үнэ цэнэгүй зүйл бизээ. Тэгээд ч би долларын ханшийн зөрүүгээс хожиж байсан нь үгүй. Гэвч тархинд эргэлдэх зарим бодлыг цэгцэлж, гаргаж хаяхгүй бол санаа амрахгүй янзтай. Доор сараачих зүйлс нь миний толгой дахь эмх замбараагүй эргэцүүллийн тааруухан дардас төдий тул үүнийг уншигч та нэг их ач холбогдол өгөхгүй байвал зүгээр. Read the rest of this entry »

Posted in ЭДИЙН ЗАСАГ | Leave a Comment »

ТАМХИНЫ ТАТВАР

Posted by bolod on December 17, 2008

Тамхины онцгой албан татварыг нэмэхээр хуулийн төсөл боловсруулан, хэлэлцэж байгаа юм байна. Миний хувьд үүнийг зөв алхам мөн хэмээн үндсэндээ дэмжиж байна. УИХ-ын гишүүдийн олонхи нь ч бас дэмжиж байгаа бололтой. Тиймээс түүнийг дахин сайтар хэлэлцэхээр болсон ажээ. Тамхи татдаггүй хүнд бол тамхины татвар хэд болох хийгээд, тамхины үнэ хэд хүрч нэмэгдэх нь огтхон ч падлийгүй зүйл. Харин ч хавь ойрын хүмүүс тамхи татахгүй, сан тавихгүй, намайг хордуулахгүй болбол сайн л биз. Муусайн тамхичид, уурын зуухнууд, сангийн бойпорууд, пепелницүүд сөнөтүгэй! Read the rest of this entry »

Posted in ЭДИЙН ЗАСАГ | Tagged: , | 2 Comments »

Илүү тэгш эрх

Posted by bolod on May 15, 2008

“Ерөнхий боловсролыг 11 жил цаашилбал 12 жилийн тогтолцоонд шилжүүлнэ. Ингэснээр манай ЕБС төгссөн хүүхдүүд гадаад дотоодын их дээд сургуулиудад шууд элсэн суралцах эрхтэй болох юм. Урьд нь манай ерөнхий боловсролын гэрчилгээг өндөр хөгжилтэй орнууд хүлээн зөвшөөрдөггүй байсан юм. Одоо манай хүүхдүүд аль ч орны дуртай сургуульдаа элсэн суралцах боломжтой боллоо.” Анх сонсоход сайхан сонсогдож байгаа биз.
Ганц нэг эгэл ардын хүүхэд гадагшаа сургуульд явж болох л юм. Гэвч гадаадын их дээд сургуульд хэн явж суралцдаг вэ гээд бодохоор дийлэнх нь дарга сайд баячуудын хүүхэд байх юм. Тэгэхлээр энэ өөрчлөлт нь тэдэнд илүү тэгш эрх эдлүүлэх илүү боломж олгосон шийдвэр болж үйлчилж байна. Хүүхдээ гадны өндөр төлбөртэй сургуульд оруулахын тулд тэнд 1-2 жил өндөр төлбөр төлж байснаас энд 2 жил аргацаагаад явуулах нь мэдээж тэдэнд хямдхан тусна. Гэтэл 11 жилийн тогтолцоонд шилжих бэлтгэл ажлыг хангахад л 2004 онд 16 тэрбум төгрөгийг илүү зарцуулсан, 11 жилийн тогтолцоонд шилжсэнээр жил бүр л төсөвт илүү ачаалал ирсээр байна. Энэ бүхэн юуны тулд вэ? Ерөнхий сайдын, их хурлын даргын төрийн нарийн бичгийн даргын хүүхдийг гадаадад сургахын тулд. Тэдний мөнгийг хэмнэхийн тулд. Хүүхэд бүр ЕБС-ийг үнэ төлбөргүй эзэмших тэгш эрхтэй ажээ. Цаашилбал хүүхэд бүр гадаад дотоодын дуртай их дээд сургуульдаа суралцах тэгш эрхтэй.

Төр, өөрийн албан хаагчдын ахуй хангамжийг сайжруулах, орон сууцны нөхцөлийг сайжруулах эрхтэй ажээ. УИХ-д насаараа сууж буй эрхэм 3 хүртэл, түүнээс ч дээш байр орон сууцыг өмчилж, хувьчилж авах эрхтэй. Энэ нь түүний улсад хийсэн ажил байгуулсан гавьяатай нь харьцуулбал юу ч биш гэнэ. Харин насаараа багшилсан багш, улсын эмнэлгийн эмч, төсвийн байгууллагын ажилчдад хүүхдээ их дээд сургуульд үнэ төлбөргүй сургах эрх л олдоно. Сэлэнгэ аймгийн төвийн арван жилд Энхсайхан гэж математикийн багш бий. Тэрээр урьд нь Хүдэр суманд ажиллаж байсан бөгөөд аймгийн төв рүү шилжиж ирэхэд нь сайн багшийгаа дагаад 4-10 дугаар ангийн 16 хүүхэд төв рүү шилжиж ирээд зогсохгүй, гэрт нь амьдарч, хооллож ундалж байлаа. Энэ багшийг ажлаа ингэж сайн хийсний төлөө төрөөс ахуй хангамжийг нь сайжруулахын тулд юу ч хийгээгүй, тэрээр өөрөө ч юу ч гуйгаагүй. Зөвхөн нэг хүүхдийнхээ дээд сургуулийн төлбөрийг төрөөс даалгахын тулд ажлаа хийж байна. Төр албан хаагчдынхаа ахуй нөхцөлийг сайжруулах харж үзэх ёстой ажээ. Гэхдээ УИХ-ын гишүүд илүү тэгш эрхтэй ажээ.
Төрийн албан хаагчийн хүүхдийн их дээд сургуулийн сургалтын төлбөрийг төрөөс даадаг, өмнөөс нь төлдөг. Хувиараа бизнес эрхлэгч, төрийн бус байгууллагын ажилтан албан хаагчдад ийм хөнгөлөлт байхгүй. Тэр талаараа төрийн албан хаагчийн хүүхдүүд илүү тэгш эрхтэй ажгуу.

1995 онд батлагдсан нийгмийн даатгалын багц хууль, түүнчлэн түүнээс өмнө мөрдөгдөж байсан тэтгэврийн хуулиар Монгол улсын 55 нас хүрсэн эмэгтэй, 60 нас хүрсэн эрэгтэй иргэд, 20-оос доошгүй жил ажил хөдөлмөр эрхэлж НДШ төлсөн бол тэтгэвэр авах эрх эдэлнэ. Өнөөдрийн байдлаар Монголчуудын дундаж наслалт 64 бөгөөд эмэгтэйчүүд дунджаар 67.7, эрэгтэйчүүд дунджаар 61.6 насалж байна. Эрчүүд эмэгтэйчүүдээсээ 5 жил илүү хөдөлмөрлөж, тэтгэврээ 6 жилээр дутуу хүртдэг байх юм. Энэ талаараа эмэгтэйчүүд эрчүүдээсээ илүү тэгш эрхтэй ажээ. Жендэр судлаачид үүнийг анхаартугай.

Сонгуулийн шинэ хуулиар, сонгуульд оролцож байгаа намуудаас нэр дэвшигчид 45 хоног сурталчилгаа хийх эрхтэй, харин бие даан нэр дэвшигчид 15 хоног л сурталчилгаа явуулах эрхтэй юм байна. УИХ-д суудалтай гишүүд жил бүр 10 сая, 100 сая, 250 сая төгрөгийн санхүүжилт авч өөрийгөө сурталчлах эрхтэй. Гудамжинд байгаа улс төрчдөд ийм санхүүжилт байхгүй. Бие даагч 10 сая хүртэлх төгрөгөөр өөрийгөө сурталчлах хязгаарлагдмал эрхтэй. УИХ-ын гишүүн хэлсэн үгнийхээ төлөө хариуцлага хүлээхгүй. Харин гудамжны улс төрчид хэлсэн байтугай хэлэх гэж байсан үгнийхээ төлөө хариуцлага хүлээж магадгүй. УИХ-ын гишүүд хэлсэн үгийнхээ өө, алдааг засаж, нэмэлт тайлбарыг хийж болдог, тэдэнд бүх хэвлэл мэдээллийн хэрэгслүүд нээлттэй байдаг бол гудамжны улс төрчдөд ийм боломж үгүй. Ордны улс төрчид илүү тэгш эрхтэй ажээ.

Татварын хуулийн шинэчлэн батлагдсан хувилбарын дагуу татварын нэг шатлалд мөдхөн шилжинэ. Үүний үр дүнд 15 хувийн татвар төлдөг байсан аж ахуйн нэгж 10% төлдөг боллоо гэхэд 45% төлдөг байсан томоохон компаниуд мөн 10% төлж татварын хөнгөлөлт нь даруй 4,5 дахин буурч байна. Бага цалинтай, төсвийн байгууллагын ажилчид төлдөг хэдийгээ тоо ёсоор нь толгой бүрэн тушаах л болно. Татварын ачаалал буурна, гэхдээ энэ нь томоохон аж ахуйн нэгжүүдэд, томоохон компаниудад, акулуудад л илүү ашигтай болох нь хэнд ч ойлгомжтой.

Үл хөдлөх хөрөнгөөс татвар авах тухай Yл хөдлөх хөрөнгийн татварын тухай хууль байдаг. Гэхдээ энэ хуулийн үйлчлэх хугацааг хойшлуулж олон жилээр сунгаж байгаа. Хэнд ашигтай вэ? Мэдээж ихээхэн хэмжээний үл хөдлөх хөрөнгөтэй, зочид буудалтай, олон давхар хаустай, оффистой хүнд ашигтай. Харин хашаа байшинтай юм уу гурван өрөө нийтийн орон сууцанд амьдрагчийн хувьд төдийлөн ашиггүй юм. Тэртээ тэргүй хуульд заасанчлан хашааны газар, орон сууцыг үл хөдлөх хөрөнгийн татвараас чөлөөлдөг ажээ. Энэ хөнгөлөлт нь хөрөнгөтнүүдэд зориулагдсан тэдний илүү тэгш эрхийг баталгаажуулсан хууль байна.

НӨАТ-ын хуулиар аж ахуйн нэгжүүд экспортоор оруулж ирсэн бараа материалынхаа нөат-ын зөрүүг эргүүлэн авах эрхтэй. Харин жирийн иргэнд энэ боломж нь хаалттай бололтой. Баячууд, компаний захирлууд эгэл борчуудаас илүү тэгш эрхтэй ажээ.

Боловсролын багц хуулинд заасны дагуу, цэцэрлэг сургуулиуд, МСYТ-үүд тогтмол зардал дээрээ нэмж, хүүхдийнхээ тоогоор хувьсах зардлаар санхүүжилт авах болсон. Харин хувийн сургуулиуд хувьсах зардлаа аваад дээрээс нь нэмж сургалтын төлбөр авна. Энэ тал дээр харин хувийн сургуулиуд илүү тэгш боломжтой ажээ.

Хүн бүр эрүүл аюулгүй орчинд амьдрах, гэх мэтчилэн цаашилбал сонгох сонгогдох эрхтэй. Ерөнхийлөгчид зөвхөн УИХ-д суудалтай намууд нэр дэвшүүлэх эрхтэй. Жирийн иргэн аль нэг намын гишүүн биш ч юм уу, аль нэг намыг дэмжигч биш бол ерөнхийлөгчөөр сонгогдох эрхгүй. Түүнчлэн орон нутгийн сонгуульд, ИТХ-д зөвхөн намууд нэр дэвшүүлэн өрсөлдөцгөөнө. Уг нь нэр нь ИРГЭДИЙН гэж байгаа боловч НАМЫН ГИШҮҮН ИРГЭДИЙН сонгогдох хурал болдог. Намын гишүүн иргэд илүү тэгш эрхтэй ажээ.

Yндсэн хуулийн өөрчлөлтөөр УИХ-ын гишүүд Засгийн Газрын бүрэлдэхүүнд орж ажиллах боломжтой болсон. Yүнээс хойш УИХ-ын гишүүдийг Засгийн газрын гишүүн ба сул гишүүн гэж хувааж болохоор болжээ. УИХ-ын “ЗГ-ын байнгын хорооны” гишүүд сул гишүүдээсээ илүү тэгш эрхтэй. Сул гишүүд зөвхөн УИХ-ын нэгдсэн хуралдаанд л оролцох үг хэлэх эрхтэй бол ЗГ-ын байнгын хорооны гишүүд юу ч хэлэхгүйгээр мөнгө захиран зарцуулах эрхтэй болчихжээ. Парламент нь засгийн газраа хянадаг учиртай юм бол тэрээр өөрөө өөрийгөө хянах эрхийг бас давхар эдэлнэ.

2004 оны сонгуульд нийт сонгогчид нэг л саналын эрхтэй байлаа. Сонгогч гэдэг утгаараа хотын сонгогч болон хөдөөгийн сонгогчид тэгш эрх эдэлнэ. Гэхдээ тойргийн бүтэц алдагдсанаас зарим тойрог арав гаран мянга хүрэхгүй, зарим тойрог 20 мянга шахуу сонгогчтой болсон. 20 000 сонгогчтой тойргоос сонгогдсон УИХ-ын гишүүн ба 10000 сонгогчтой тойргоос сонгогдсон гишүүд кноп дарах, үг хэлэх, хууль санаачлах тэгш эрхтэй. Дүгнэвэл 10000 сонгогчтой тойргийн сонгогчид, 20000 хүнтэй тойргийн сонгогчоос хоёр дахин илүү тэгш эрхтэй ажгуу. Ямар ч гэсэн хотын тойргууд олон сонгогчтой, хөдөөгийн тойргууд цөөн сонгогчтой тул хөдөөгийн сонгогчид хотын сонгогчдоос илүү тэгш эрхтэй ажээ.

Гадаадын хөрөнгө оруулалтыг дэмжих (нэгэнт дэмжих гэсэн учраас ёстой дэмжсэн шиг дэмжинэ) хуулиар гадаадын хөрөнгө оруулалттай компаниуд байгуулагдсан эхний жилүүдэд орлогын албан татвараас чөлөөлөгдөнө. Дээр нь тогтвортой байдлын гэрээ зэрэг хөнгөлөлтүүд нэмэгдэж 5-10 жил татварын хөнгөлөлт эдэлдэг. Дотоодын компаниуд байгуулагдахаасаа эхлээд л хүнд суртлын дарамт, лиценз, зөвшөөрөл, стандарт авилга гэх мэт хэдэн давхар дарамтад орж, байгуулагдсаныхаа маргаашнаас татварын албаны хараанд орно. Хяналт шалгалтын дарамт буурахгүй сүүдэр шиг л дагадаг. Гадаадын компаниуд дотоодын компаниудаас илүү тэгш боломжтой ажээ. Дотоодын компаниуд дотроо ногоон гэрлийн компаниуд арай илүү тэгш эрхтэй.

Онцгой албан татварын хуульд оруулсан нэмэлт өөрчлөлтийн дагуу, согтууруулах ундаанд ноогдуулах татварын хэмжээг үнийн дүнгээс биш, литрээс нь тогтоох болсон. Нэг литр “Хараа” архи нэг литр вискитэй адил татвартай. Виски нь архи биш, дарс учраас түүнээс авах татварыг винотой адилтган авсугай. Виски хүртэгчид бага татвартай ундааг хэрэглэдгээрээ өндөр татвартай “Хараа” архи хүртэгчдээс илүү тэгш эрхтэй болой. Түүнчлэн хөдөөгийн архины үйлдвэрлэгчид, хотын архи үйлдвэрлэгчдийг бодвол литр тутамд 40 центээр дутуу татвар төлөх илүү тэгш эрхийг эдэлмой.

Эрүүл мэндийн салбарын санхүүжилтын шинэ хуулиар иргэд эрүүл мэндийн үзлэг эмчилгээнд албан ёсоор төлбөртэйгөөр хамрагдах “эрхтэй” боллоо. Хэрэв та, танай гэр бүлийнхний хэн нэг нь өвдвөл та эрүүл мэндийн даатгал төлсөн эсэхээсээ үл хамааран өөрийн аймгийн дүүргийн эмнэлэгт, чанартай чанаргүй нь хамаагүй зайлшгүй төлбөртэйгөөр үйлчлүүлэх болно. Харин ЗГ-ын юм уу УИХ-ын гишүүний бие бяцхан чилээрхвэл, эсвэл чилээрхэж магадгүй гэж санагдвал эмчилгээнийхээ зардлаа төрөөс /таны халааснаас/ төлүүлж, дээр нь замын зардлаа даалган гадаадын өндөр төлбөртэй чанартай, найдвартай эмнэлэгт эмчлүүлэх эрхтэй. Яагаад гэвэл жирийн иргэн өвдсөнөөс УИХ гишүүн өвдвөл илүү гарзтай, илүү зардалтай гэнэ. Тэд та бидний сайн сайхны тлөө, та бидний өмнөөс сайн дураараа амь биеээ зориулж байгаа учраас тэр гэнэ. Тэд жирийн иргэдээсээ эрүүл явах талаараа ч гэсэн, амьд явах баталгаагаараа ч илүү тэгш эрхтэй болой.

Хуулийн өмнө иргэн бүр тэгш эрхтэй. Ахай илүү тэгш эрхтэй ажээ.

2006 оны 12 сарын 11

 

 

Posted in Цанхаархал, ЭДИЙН ЗАСАГ, Uncategorized | Leave a Comment »